devam etmeniz halinde bu veri kaldırılacak.devam etmek istediğinizden emin misiniz?

  1. Bir bireyde günlük iyot alımının 10 mcg'nin altına düştüğü durumlarda guatrın da eşlik ettiği hipotiroidizm ortaya çıkar. Guatr hastalığı iyot eksikliğinin en erken klinik belirtisidir. Bu derecede iyot eksikliği hamilelerde fetüsün yeterince gelişememesine yol açabileceği gibi düşüklere ve ölü doğumlara da yol açar.

    İyot Nedir?
    İyot, vücudumuz tarafından üretilmeyen ve besinler yoluyla temin edilebilen kimyasal bir elementtir. Tiroid hormonu yapımı için de gereklidir. Vücudun iyot ihtiyacı yeterince karşılanmazsa bu hormonların seviyesi düşer ve belirli sağlık sorunları ortaya çıkar. Dünyadaki en yaygın sorunlardan birisi iyot eksikliği sebebiyle ortaya çıkan hastalıklardır.

    İyot Eksikliğinin Belirtileri Nelerdir?
    Kilo artışı
    Cilt kuruluğu
    Kabızlık
    Soğuğa karşı artan hassasiyet
    Yorgunluk
    Boyunda ve yüzde şişkinlik
    Kasların güçsüzleşmesi
    Yüksek kan kolestrol düzeyleri
    Kaslarda ve eklemler ağrı veya sertlik
    Kalp hızında yavaşlama ve bunun sonucunda baş dönmesi ve bayılma
    Saç dökülmesi
    Depresyon gibi psikolojik bozukluklar
    Hafızada zayıflama
    Regl döneminin normalden daha sancılı geçmesi
    Her rahatsızlıkta olduğu gibi iyot eksikliğinin de erken teşhis edilmesi hızlı bir iyileşme dönemine girilmesine yardımcı olacaktır. Bu yüzden bebeklerde ve çocuklarda da bu rahatsızlık hemen tespit edilmeli ve doktora başvurulmalıdır. Bu yaş gruplarında da belirli belirtiler bulunmaktadır.

    Bebeklerde İyot Eksikliği Belirtileri
    Tıkanma, boğulma
    Dilde genişleme
    Yüzde şişkinlik
    Kas zayıflığı
    Aşırı uyku
    Yenidoğan guatrı
    Yenidoğan hipotiroidizmi
    Nörolojik bozukluklar
    Tiroid bezinin nükleer radyasyona yatkınlığında artış
    Çocuklarda ve Ergenlerde İyot eksikliği Belirtileri
    Büyüme geriliği
    Diş gelişiminde gecikme
    Ergenlikte gecikme
    Zayıf zihinsel gelişim
    Düşük IQ
    Öğrenme güçlüğü
    İyot Eksikliğinin Neden Olduğu Sorunlar
    Düşük veya Erken Doğum

    Hamilelik sırasında yaşanan iyot eksikliği düşük, ölü doğum, erken doğum, bebekte zeka geriliği, sağırlık-dilsizlik, şaşılık, felç, guatr, cücelik gibi sorunlara yol açabilir. Ayrıca bebek ölüm hızında artışa neden olabilir.

    Tiroit Sorunları
    İyot eksikliği tiroit bezi büyümesine neden olur. 6-12 yaş grubundaki çocukların %5’inden fazlasında guatr olma riski vardır ve buna endemik guatr denir. Kronik iyot eksikliği, çeşitli derecelerde hipotiroidi ve tiroit hormon üretimi tablosunu geliştirir.

    Tiroit Kanseri
    İyot eksikliği bulunanların tiroit bezi, iyot düzeyi normal olanlara oranla, bir besinden ya da herhangi bir kaynaktan gelen iyotu çok daha fazla alır. Bu nedenle nükleer kazalarda radyoaktif iyot çevreye yayılacağından, iyot eksikliği çekenler daha fazla zarar görecek ve tiroit kanseri riskiyle karşı karşıya gelecektir.

    Zeka Fonksiyonlarında Bozulma
    Hafif ve orta derecede iyot eksikliği çocuklarda nörolojik, psikolojik ve entelektüel sorunlara yol açabilir.

    Büyüme Geriliği
    Anne karnında iyot eksikliğine maruz kalan çocuklarda cücelik gibi sorunların olabileceğini yukarıda belirtmiştik. Bu durum özellikle okul çağında büyüme geriliği olarak da ortaya çıkabilir. Bu konuda yapılan çalışmalar, büyüme geriliği olan çocuklarda iyot eksikliğini tedavi etmenin, büyüme üzerinde olumlu etkilerinin olduğunu gösterir.

    İyot Eksikliğine Karşı Ne Yenmelidir?
    Topraktaki iyot miktarı, sulama suyundan gübrelere kadar pek çok etkene göre değişmekte, doğal olarak topraktan yetişecek meyve ve sebzenin de iyot miktarını değiştirmektedir. Ancak ortalamalarını alırsak, iyot miktarı bakımından en zengin besinleri sıralayabiliriz.

    Peynir: Peynir en iyi iyot kaynaklarından biridir. En yüksek miktar ise 65 mcg ile süzme peynirde bulunmaktadır. Örneğin, bir parça kaşar peynirinde ise bu miktar yaklaşık 12 mcg’dir.

    İnek Sütü: 1 bardak inek sütü günlük iyot ihtiyacının %59-112’sini karşılamaktadır.

    Yumurta: Günlük iyot miktarının %16’sını yumurtalardan alabiliriz. Büyük bir bölümü sarısında bulunmaktadır.

    Ton Balığı: Üç parça ton balığı, günlük iyot ihtiyacının %11’ini sağlar.

    Morina Balığı: Yağ ve kalori değeri düşük olmasına rağmen, iyot ve faydalı mineraller açısından çok zengin bir balıktır.

    Karides: Üç parça karides, günlük değerin yaklaşık %23’üne karşılık gelmektedir.

    İyotlu Tuz: İyotlu tuzdan sadece 2 gram kullanmanız, günlük ihtiyacınızı karşılamaya yetecektir. Tuzu serin, hava almayan ve güneş görmeyen bir ortamda tutmayıp yemek piştikten sonra koymazsanız, iyotu kaybolabilir.
    avatar
    10.12.2020 - 03:25